آخرین بهروزرسانی: ۲۷ مهر ۱۴۰۵. این مقایسه بر اساس تعرفهها و فهرستهای رسمی سال ۲۰۲۶–۲۰۲۷ است. پیش از تصمیم، فهرست وزارت بهداشت سال ورود خود را بررسی کنید.
ارقام، مهلتها و شرایط این راهنما بر اساس آخرین اطلاعات منتشرشده منابع رسمی تا مهر ۱۴۰۵ تنظیم شده و ممکن است در فراخوان سال جدید تغییر کند؛ پیش از اقدام، آخرین نسخه را از سایت رسمی یا مشاوران بنیاد جهانی تهران بپرسید.
چین و روسیه دو مقصد اصلی متقاضیان ایرانی پزشکیاند و رومانی گزینه اروپایی گرانتر است. انتخاب درست به سه چیز بستگی دارد: آیا دانشگاه برای سال ورود شما در فهرست وزارت بهداشت است، به چه زبانی میخواهید بخوانید، و چه بودجهای دارید. ارزان بودن یا «بدون آزمون» بودن معیار درستی نیست.
مقایسه پزشکی در چین، روسیه و رومانی
| معیار | چین | روسیه | رومانی |
|---|---|---|---|
| شهریه سالانه (نمونههای رسمی ۲۰۲۶–۲۰۲۷) | ۳۴٬۰۰۰ یوان (نانجینگ)، ۴۵٬۰۰۰ یوان (شاندونگ، سیچوان) | ۵۲۴٬۶۲۸ روبل (کازان، روسی) تا ۱٬۲۰۰٬۰۰۰ روبل (پیراگوف) | ۹٬۰۰۰ یورو (ویکتور بابش، یاش) تا ۱۰٬۰۰۰ یورو (کارول داویلا) برای اتباع غیراروپایی |
| طول دوره | ۶ سال، شامل کارورزی | ۶ سال (لومونوسوف ۷ سال)، بهاضافه پادفک در صورت نیاز | ۶ سال |
| زبان | MBBS انگلیسی یا چینی | روسی یا انگلیسی. در برخی دورهها بخش بالینی به روسی است (مثلاً NSU از سال چهارم). | انگلیسی، رومانیایی و فرانسوی (بسته به دانشگاه) |
| شرط زبان | مدرک زبان طبق شرایط هر دانشگاه؛ HSK برای دوره چینی | پادفک برای مسیر روسی. آزمون انگلیسی دانشگاه برای مسیر انگلیسی. | حداقل B2 در زبان دوره (نمونه: یاش) |
| آزمون ورودی | CSCA برای داوطلبان کارشناسی دانشگاههای دارای بورس دولت چین (از ۲۰۲۶ و ۲۰۲۷)، بهاضافه مصاحبه یا ارزیابی پرونده | دارد (مثلاً پاولوف: انگلیسی و شیمی) | طبق روش هر دانشگاه (ارزیابی پرونده یا آزمون) |
| دانشگاههای مورد تأیید وزارت بهداشت | حدود ۵۶ نام در فهرست ۲۰۲۵–۲۰۲۶ (معتبر برای ۲۰۲۶–۲۰۲۷)؛ برخی فقط برای رشتههای خاص | ۸ نام (یکی فقط دندانپزشکی) | ۴ نام: کارول داویلا، گریگوره ت. پوپا، یولیو هاتیگانو، ویکتور بابش |
| بورسیه پزشکی | برخی بورسهای CSC و دانشگاهی | سهمیه دولتی، با ظرفیت محدود | بورس دولتی MFA شامل پزشکی نیست |
| هزینه زندگی | بسته به شهر؛ از راهنمای دانشگاه بررسی شود | حدود ۲۴٬۳۰۰ تا ۳۲٬۴۰۰ روبل در ماه (Study in Russia) | بسته به شهر |
تبدیل به تومان: رقم یوان، روبل یا یورو × نرخ روز. تاریخ نرخ: نرخ روز پرداخت (از بانک یا صرافی معتبر).
شرایط ورود: CSCA در چین، آزمون ورودی در روسیه
چین: از سالهای تحصیلی ۲۰۲۶ و ۲۰۲۷، داوطلبان کارشناسی دانشگاههای دارای بورس دولت چین باید آزمون CSCA بدهند. برای گروه پزشکی معمولاً ریاضی همراه با علوم مرتبط بررسی میشود. پس عبارت «پزشکی چین بدون آزمون» دیگر دقیق نیست. جزئیات: آزمون CSCA چین.
روسیه: دانشگاهها آزمون ورودی دارند، معمولاً زیستشناسی و شیمی، و در مسیر انگلیسی آزمون انگلیسی. مواد آزمون را از آییننامه پذیرش همان سال بخوانید.
زبان تحصیل و دوره آمادگی
در روسیه، برای مسیر روسی معمولاً یک سال پادفک لازم است. دوره انگلیسی همیشه تا پایان انگلیسی نیست؛ مثلاً در NSU از سال چهارم آموزش روسی است. در چین، دوره پیشپزشکی اختیاری است و برای تقویت پایه یا زبان استفاده میشود. دوره چینیزبان معمولاً HSK میخواهد. طبق اطلاعیه وزارت بهداشت (فهرست ۲۰۲۵–۲۰۲۶، معتبر برای ۲۰۲۶–۲۰۲۷)، دانشجوی خودهزینه برای استفاده از خدمات و تسهیلات وزارت باید مدرک زبان کشور محل تحصیل را ارائه کند: روسیه TORFL سطح A2، چین HSK سطح ۲ با حداقل ۱۲۰ نمره، کشورهای انگلیسیزبان IELTS General ۶. پادفک و پیشپزشکی دوره اصلی حساب نمیشوند.
تأیید وزارت بهداشت؛ مهمترین معیار
اگر میخواهید به ایران برگردید، دانشگاه، رشته و محل آموزش باید برای سال شروع دوره اصلی در فهرست وزارت بهداشت باشد. در فهرست معتبر برای ورودی ۲۰۲۶–۲۰۲۷، این هشت نام روسیه آمده است: دانشگاه فدرال کازان، لومونوسوف، نووسیبیرسک، پاولوف، پیراگوف، دانشگاه دولتی سنپترزبورگ، تومسک و اودوکیموف (فقط دندانپزشکی). «دانشگاه دولتی پزشکی کازان» با دانشگاه فدرال کازان فرق دارد و در این فهرست نیست. برای چین، جدا از فهرست وزارت بهداشت ایران، وزارت آموزش چین هم فهرست دانشگاههایی را اعلام میکند که اجازهٔ پذیرش دانشجوی خارجی در MBBS انگلیسی دارند. این شرط خود چین است، نه شرط ارزشیابی مدرک در ایران؛ پیش از ثبتنام هر دو فهرست را بررسی کنید.
جمعبندی: کدام برای شما مناسبتر است؟
- چین: اگر دوره تمامانگلیسی و گزینههای بیشتر در فهرست وزارت بهداشت میخواهید و برای CSCA و مدرک زبان آمادهاید.
- روسیه: اگر زبان روسی را میپذیرید و آزمون ورودی را میگذرانید. شهریه دانشگاههای تأییدشده لزوماً ارزان نیست.
- رومانی: اگر محیط اتحادیه اروپا میخواهید و بودجه ۹ تا ۱۰ هزار یورو شهریه سالانه را دارید.
بیشتر بخوانید: تحصیل پزشکی در چین، تحصیل پزشکی در روسیه، تحصیل پزشکی در رومانی، دانشگاههای تأییدشده روسیه، بهترین دانشگاههای پزشکی چین، بورسیه تحصیلی.
پرسشهای متداول پزشکی در چین یا روسیه
پزشکی در چین بهتر است یا روسیه؟
پاسخ قطعی وجود ندارد. چین دانشگاههای بیشتری در فهرست وزارت بهداشت و دوره کاملاً انگلیسی دارد، اما برای بورس دولتی کارشناسی CSCA لازم شده است. روسیه هشت دانشگاه مورد تأیید دارد، آزمون ورودی دارد و در بسیاری از دورهها پادفک و زبان روسی لازم است. معیار اصلی باید تأیید وزارت بهداشت برای سال ورود، زبان و بودجه باشد.
شهریه پزشکی در چین، روسیه و رومانی چقدر است؟
طبق تعرفههای رسمی بررسیشده: چین حدود ۳۴ تا ۴۵ هزار یوان در سال (نانجینگ، شاندونگ و سیچوان)، روسیه حدود ۵۲۵ هزار تا ۱٬۲۰۰٬۰۰۰ روبل، و رومانی برای اتباع غیراروپایی ۹٬۰۰۰ تا ۱۰٬۰۰۰ یورو در سال. هزینه زندگی، خوابگاه و بیمه جداگانه است.
آیا پزشکی چین هنوز بدون آزمون است؟
برای بسیاری از دانشگاهها آزمون سراسری مثل کنکور وجود ندارد، اما از سالهای تحصیلی ۲۰۲۶ و ۲۰۲۷ داوطلبان کارشناسی دانشگاههای دارای بورس دولت چین باید آزمون CSCA بدهند. علاوه بر آن، مدرک زبان، معدل علوم پایه و مصاحبه هم معمولاً بررسی میشود.
آیا برای پزشکی روسیه آزمون ورودی لازم است؟
بله، دانشگاههای روسیه آزمون ورودی دارند. برای نمونه، پاولوف برای دوره انگلیسی آزمون انگلیسی و شیمی به زبان انگلیسی را اعلام کرده است. مواد آزمون هر دانشگاه را از آییننامه پذیرش همان سال بررسی کنید.
چند دانشگاه چین و روسیه مورد تأیید وزارت بهداشت هستند؟
در فهرست رسمی ورودی ۲۰۲۶–۲۰۲۷، هشت نام روسیه آمده است که یکی از آنها فقط برای دندانپزشکی است. برای چین حدود ۵۶ نام در همان فهرست دیده میشود که برخی فقط برای رشتههای خاصاند؛ برای رومانی ۴ نام. فهرست ۲۰۲۵–۲۰۲۶ برای ورودی ۲۰۲۶–۲۰۲۷ هم معتبر اعلام شده است.
آیا رومانی گزینه سوم پزشکی است؟
برای کسی که بودجه بالاتری دارد، بله. رومانی عضو اتحادیه اروپاست، دورههای انگلیسی دارد و شهریهاش برای اتباع غیراروپایی حدود ۹ تا ۱۰ هزار یورو در سال است. بورس دولتی رومانی شامل پزشکی نمیشود و تأیید وزارت بهداشت هم باید جداگانه بررسی شود.
مدرک زبان برای پزشکی چین، روسیه و رومانی چه سطحی لازم است؟
برای MBBS انگلیسی چین معمولاً آیلتس یا تافل یا معادل آن طبق شرایط هر دانشگاه لازم است. در روسیه برای مسیر روسی پادفک و برای مسیر انگلیسی آزمون انگلیسی دانشگاه برگزار میشود. در رومانی، برای نمونه دانشگاه یاش حداقل B2 در زبان دوره را اعلام کرده است.
هزینه زندگی در چین یا روسیه کمتر است؟
بستگی به شهر دارد. در روسیه، پورتال Study in Russia حدود ۲۴٬۳۰۰ تا ۳۲٬۴۰۰ روبل در ماه برآورد کرده است. برای چین رقم رسمی واحدی بررسی نشده است و باید از راهنمای دانشگاه مقصد گرفت. ارقام دلاری قدیمی را مبنا قرار ندهید.









